ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានបញ្ជាក់នូវជំហរតវ៉ាយ៉ាងមុតមាំបំផុត ចំពោះការបន្តកាន់កាប់ដោយខុសច្បាប់របស់ប្រទេសថៃមកលើតំបន់បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌របស់កម្ពុជា។ ការតវ៉ានេះធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីមានការសង្កេតឃើញថា កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធថៃបានចូលមកគ្រប់គ្រងនៅតំបន់ប្រាសាទតាមាន់ធំ ប្រាសាទតាក្របី ប្រាសាទខ្នារ និងតំបន់ពាក់ព័ន្ធផ្សេងៗទៀត ដែលស្ថិតក្នុងដែនអធិបតេយ្យភាព និងបូរណភាពទឹកដីរបស់កម្ពុជា។
នៅក្នុងខ្លឹមសារនៃសេចក្តីថ្លែងការណ៍នោះ ក្រសួងបានសម្តែងក្តីព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងចំពោះវត្តមានរបស់អាជ្ញាធរថៃ ដែលបាន និងកំពុងធ្វើសកម្មភាពសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធជាបន្តបន្ទាប់ រួមមានការធ្វើផ្លូវ និងការដំឡើងរូបសំណាកផ្សេងៗ។ សកម្មភាពទាំងនេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាការព្យាយាមបង្កើតស្ថានភាពជាក់ស្តែងលើដី ដើម្បីបន្លំភស្តុតាង និងរំលោភបំពានលើអធិបតេយ្យភាពកម្ពុជា។ បន្ថែមពីនេះ ការរៀបចំឱ្យមានដំណើរទស្សនកិច្ចជាសាធារណៈនៅតំបន់ទាំងនោះ គឺជាការបង្ហាញពីការប្រើប្រាស់អំណាចគ្រប់គ្រងដោយខុសច្បាប់ ដែលមិនអាចទទួលយកបានឡើយ។
ផ្អែកតាមទិដ្ឋភាពច្បាប់ ក្រសួងវប្បធម៌បានសង្កត់ធ្ងន់ថា សកម្មភាពរបស់ភាគីថៃគឺជាការរំលោភបំពានយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរលើសន្ធិសញ្ញាបារាំង-សៀម ឆ្នាំ១៩០៧ ដែលជាឯកសារប្រវត្តិសាស្ត្រ និងច្បាប់ដ៏សំខាន់ក្នុងការកំណត់ព្រំដែនរវាងឥណ្ឌូចិន និងសៀម។ សកម្មភាពទាំងនេះក៏បានល្មើសទៅនឹងអនុស្សរណៈយោគយល់ (MOU) ឆ្នាំ២០០០ ធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ ក៏ដូចជាអនុសញ្ញាទីក្រុងឡាអេ ឆ្នាំ១៩៥៤ ស្តីពីការការពារបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ក្នុងករណីមានជម្លោះប្រដាប់អាវុធ។
ជាការឆ្លើយតប កម្ពុជាបានអំពាវនាវយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ដល់រាជរដ្ឋាភិបាលថៃ ឱ្យបញ្ឈប់រាល់សកម្មភាពរំលោភបំពានទាំងនោះជាបន្ទាន់ និងត្រូវដកកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ភ្នាក់ងារ ក៏ដូចជាឧបករណ៍សម្ភារៈទាំងអស់ចេញពីតំបន់បេតិកភណ្ឌរបស់កម្ពុជា។ ទោះបីជាមានភាពតានតឹងយ៉ាងណាក្តី កម្ពុជានៅតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលការណ៍ដោះស្រាយវិវាទដោយសន្តិវិធី និងជំរុញឱ្យភាគីថៃចូលរួមអនុវត្តយន្តការទ្វេភាគីដែលមានស្រាប់ ជាពិសេសតាមរយៈគណៈកម្មការព្រំដែនរួម (JBC) ដើម្បីរក្សាសន្តិភាព និងកិច្ចការពារបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌របស់មនុស្សជាតិឱ្យបានគង់វង្ស៕
